Een zolder wordt steeds vaker een echte slaapkamer, en meestal is het een dakkapel die dat verschil maakt. Je krijgt stahoogte, een raam om naar buiten te kijken en ruimte voor een bed dat niet onder de schuine kant weggestopt hoeft. Alleen komt die dakkapel vaak precies op het dakvlak waar de zonnepanelen liggen. Dat is het zonnige vlak, en dus ook de kant waar je het liefst licht binnenhaalt. Dan komt vanzelf de vraag op wat er met die panelen moet gebeuren.
De panelen moeten eraf, de vraag is of ze terugkomen
Voor een dakkapel gaat een stuk van het dak open. De panelen op die plek moeten weg, en omdat ze meestal in serie zijn geschakeld, gaat vaak het hele veld eraf. Een specialist kan de panelen tijdelijk verwijderen en terugplaatsen in een nieuw legplan rond de dakkapel. Met een nieuwe opstelling, eventueel verdeeld over twee dakvlakken, krijgen de panelen een nieuwe plek naast het raam.
Dat terugleggen loont voor je stroomrekening. Er speelt nog iets mee, en dat merk je op de zolder zelf.
Een paneel vangt de zon op voordat je dak dat doet
Veel mensen gaan ervan uit dat donkere panelen een zolder juist warmer maken. Onderzoekers van de University of California in San Diego maten in 2011 het omgekeerde. Met een warmtecamera vergeleken ze het plafond onder zonnepanelen met het plafond onder een onbedekt deel van hetzelfde dak. Overdag was het plafond onder de panelen ongeveer 3 graden koeler, en de panelen hielden zo’n 38 procent van de warmte tegen die anders het dak had bereikt. ’s Nachts werkte het andersom, want toen hielden de panelen juist warmte binnen.
Het principe is eenvoudig. Het paneel vangt de zonnestraling op, en de wind voert een groot deel van die warmte af door de spleet tussen paneel en dak. Panelen met meer ruimte eronder koelden in het onderzoek dan ook beter dan panelen die vlak op het dak lagen.
Die metingen zijn gedaan op een laboratorium in Californië, gedurende drie dagen in april. Onder een goed geïsoleerd Nederlands pannendak zal het verschil kleiner zijn. Het mechanisme werkt wel hetzelfde. Een dakvlak dat in de zomer vol in de zon ligt, geeft zijn warmte door aan de ruimte eronder, en op een zolderslaapkamer voel je dat ’s avonds nog als je naar bed gaat.
Oude panelen maken plaats voor een strak afgewerkt dakvlak
Soms hebben de panelen hun werk gewoon gedaan. Zijn ze al ruim tien jaar oud, of blijft er na de verbouwing zo weinig dakvlak over dat het veld te klein wordt om nog iets voor te stellen, dan is afscheid nemen een logische stap. De zonnepanelen permanent laten verwijderen geeft je dan een rustig dakvlak naast de dakkapel, zeker als het dak rond de oude haken en doorvoeren meteen vakkundig wordt afgewerkt. Wil je later weer zonnestroom, dan begin je met een schoon dak aan een nieuwe set.
Welke kant je ook op gaat, een dakkapel op de zonkant heeft baat bij buitenzonwering. Die houdt de zon tegen voordat die het glas bereikt, en dat werkt beter dan een verduisterend rolgordijn aan de binnenkant, hoe fijn dat laatste ook is om bij in slaap te vallen. Kies het doek in de kleur van de kozijnen, dan valt het van buiten nauwelijks op en blijft de dakkapel er rustig uitzien.